«Τα τεστ αποδείξεως της ομοφυλοφιλίας δεν έχουν κατ” ανάγκη αποδεικτική αξία»

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, διευκρινίζοντας τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες οι εθνικές αρχές ενός κράτους μέλους της ΕΕ «μπορούν να αξιολογούν... την αξιοπιστία των αιτούντων άσυλο ως προς τον γενετήσιο προσανατολισμό τους» αποφάνθηκε σήμερα ότι η ενδεχόμενη υποβολή των αιτούντων άσυλο σε «τεστ» προκειμένου να αποδείξουν την ομοφυλοφιλία τους δεν έχει κατ” ανάγκη αποδεικτική αξία».

Η υπόθεση αυτή έφθασε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο όταν τρεις υπήκοοι τρίτων χωρών, υπέβαλαν ο καθένας αίτηση ασύλου στην Ολλανδία, επικαλούμενοι φόβο διώξεως στις χώρες καταγωγής τους λόγω της ομοφυλοφιλίας τους. Εντούτοις, οι αιτήσεις απορρίφθηκαν από τις αρμόδιες ολλανδικές αρχές με το σκεπτικό ότι δεν ήταν αποδεδειγμένος ο προβαλλόμενος γενετήσιος προσανατολισμός τους.

Στη συνέχεια οι τρεις αιτούντες προσέφυγαν κατά των αποφάσεων αυτών στο Raadvan State (Συμβούλιο της Επικρατείας της Ολλανδίας) το οποίο έθεσε προδικαστικό ερώτημα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο ως προς τους περιορισμούς που ενδέχεται να επιβάλλει το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά τον τρόπο εξακριβώσεως του γενετήσιου προσανατολισμού των αιτούντων άσυλο. Συγκεκριμένα, το Ολλανδικό δικαστήριο εκτίμησε ότι η υποβολή ερωτήσεων στους αιτούντες άσυλο ενδέχεται, σε ορισμένο βαθμό, να προσβάλει τα δικαιώματα που κατοχυρώνουν οι διατάξεις του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Με τη σημερινή του απόφαση, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης επισημαίνει προκαταρκτικώς ότι οι δηλώσεις του αιτούντος άσυλο σχετικά με τον γενετήσιο προσανατολισμό του συνιστούν απλώς το σημείο αφετηρίας της διαδικασίας εξετάσεως της αιτήσεώς του και ενδέχεται να χρειάζονται επιβεβαίωση.

Εντούτοις, συνεχίζει το ευρωδικαστήριο, οι προϋποθέσεις υπό τις οποίες οι αρμόδιες αρχές προβαίνουν στην αξιολόγηση των δηλώσεων και αποδεικτικών στοιχείων που προσκομίζονται προς στήριξη αιτήσεων ασύλου πρέπει να είναι σύμφωνες με το δίκαιο της ΕΕ και, ειδικότερα, με τα θεμελιώδη δικαιώματα που κατοχυρώνει ο Χάρτης, στα οποία περιλαμβάνονται το δικαίωμα σεβασμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και το δικαίωμα σεβασμού της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής.

Στο πλαίσιο αυτό, το Δικαστήριο παρέχει τις ακόλουθες κατευθύνσεις όσον αφορά τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες οι εθνικές αρχές θα πρέπει να προβαίνουν στη σχετική αξιολόγηση.

Πρώτον, η εκτίμηση των αιτήσεων ασύλου η οποία στηρίζεται αποκλειστικά και μόνο σε στερεοτυπικές αντιλήψεις συνδεόμενες με τους ομοφυλόφιλους δεν παρέχει στις εθνικές αρχές τη δυνατότητα να λάβουν υπόψη την ατομική κατάσταση του οικείου αιτούντος άσυλο.

Δεύτερον, μολονότι οι εθνικές αρχές βασίμως προβαίνουν, κατά περίπτωση, σε υποβολή ερωτήσεων προκειμένου να εκτιμήσουν τα γεγονότα και τις περιστάσεις σχετικά με τον προβαλλόμενο γενετήσιο προσανατολισμό των αιτούντων άσυλο, εντούτοις οι ερωτήσεις που αφορούν τις λεπτομέρειες των σεξουαλικών πρακτικών του οικείου αιτούντος άσυλο προσβάλλουν τα θεμελιώδη δικαιώματα που κατοχυρώνει ο Χάρτης και, ειδικότερα, το δικαίωμα σεβασμού της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής.

Όσον αφορά, τρίτον, τη δυνατότητα των εθνικών αρχών να κρίνουν παραδεκτή, όπως πρότειναν ορισμένοι αιτούντες άσυλο, την τέλεση ομοφυλοφιλικών πράξεων, την ενδεχόμενη υποβολή τους σε «τεστ» προκειμένου να αποδείξουν την ομοφυλοφιλία τους ή ακόμη την οικειοθελή εκ μέρους τους προσκόμιση αποδεικτικών στοιχείων όπως είναι οι βιντεοσκοπημένες λήψεις των ερωτικών τους συνευρέσεων, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο υπογραμμίζει ότι, πλην του ότι τα εν λόγω στοιχεία δεν έχουν κατ” ανάγκη αποδεικτική αξία, ενδέχεται περαιτέρω να συνεπάγονται και προσβολή της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, ο σεβασμός της οποίας κατοχυρώνεται από τον Χάρτη. Επιπλέον, αν θεωρηθεί ότι επιτρέπεται ή κρίνεται παραδεκτή η χρήση τέτοιου είδους αποδείξεων, τούτο θα αποτελέσει κίνητρο και για άλλους αιτούντες και θα ισοδυναμεί, de facto, με εξαναγκασμό των προσώπων αυτών να προσφύγουν στη χρήση τέτοιων αποδεικτικών στοιχείων.

Τέταρτον, λαμβανομένου υπόψη του ευαίσθητου χαρακτήρα των πληροφοριών που αφορούν την προσωπική ζωή ενός προσώπου και, ειδικότερα, τη σεξουαλικότητά του, δεν μπορεί να κριθεί αναξιόπιστη η δήλωση του προσώπου αυτού σχετικά με τον γενετήσιο προσανατολισμό του αποκλειστικά και μόνο λόγω του γεγονότος ότι, εξαιτίας της διστακτικότητάς του να αποκαλύψει προσωπικές πτυχές της ζωής του, δεν δήλωσε εξαρχής την ομοφυλοφιλία του.

Συμπληρώστε το E-mail σας για να ενημερώνεστε πρώτοι

Φόρμα επικοινωνίας

Όνομα

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο *

Μήνυμα *

Αναγνώστες